Գերմանիայի Բունդեսթագի ընտրությունների արդյունքները բնութագրվում են որպես քաղաքական երկրաշարժ: Անգելա Մերկելն ու նրա ղեկավարած քրիստոնեա- դեմոկրատները, ինչպես եւ սոցիալ- դեմոկրատները վստահության անկում են գրանցել՝ հասնելով պատմական հակառեկորդի։
Աջ- պոպուլիստական «Այլընտրանք Գերմանիայի համար» կուսակցությունը իր գոյության ընթացքում առաջին անգամ անցավ խորհրդարան՝ գրեթե 13 տոկոս ձայներով: Քաղաքագետները շտապում են եզրակացնել, որ Մերկելին դժվար բանակցություններ են սպասվում՝ հատկապես միգրացիոն հարցերի շուրջ քննադատությունների մասով:
Քաղաքական կուրսի ինչպիսի փոփոխություն է սպասվում Գերմանիայում, եւ նոր կազմավորված խորհրդարանում առավել հայամե՞տ, թե՞ հակահայ տրամադրություններ են լինելու:
Ինչո՞ւ Գերմանիայի իշխող կոալիցիոն միությունը եւ Մերկելն անձամբ զգալիորեն կորցրին վստահության իրենց քվեները Բունդեսթագի ընտրության ժամանակ: Հարցի պատասխանն արտացոլում են Գերմանիայի բնակչության շրջանում հարցումները:
«Ես անհանգստանում եմ, քանի որ» միտքը շարունակելով՝ հարցվողների 70 տոկոսը նշել է՝ հասարակությունը գնալով ավելի է պառակտվում: 46 տոկոսին մտահոգել է իսլամի՝ արդեն չափազանց մեծ ազդեցությունը երկրում:
38 տոկոսը նախընտրել է չընտրել իշխող ուժին փախստականների մեծ ներհոսքի պատճառով: Բունդեսթագ անցած AfD-ն` «Այլընտրանք Գերմանիայի համար» ազգայնական ուժը հայտնի է իր ռուսամետ քաղաքական կուրսով:
Քաղաքագետները կանխատեսում են, որ խորհրդարանական հարթակում նրանք կպահանջեն Ռուսաստանի հանդեպ պատժամիջոցները չեղարկել, կպայքարեն հանուն «ռուսական Ղրիմի» եւ «կսեթեւեթեն» ռուսական գերմանացիների հետ:
Գերմանիայում գործող «Հայ ակադեմիականների միության» նախագահ, պատմագետ Ազատ Օրդուխանյանը «Ռադիոլուր»-ի հետ զրույցում նկատում է՝
«Հետաքրքիր զարգացումներ են սպասվում Բունդեսթագում, բայց Այլընտրանքի դերը չափազանցել դեռ վաղ եմ համարում: Նրանք շատ միասնական չեն, շատ ներքին տարաձայնություններ ունեն, բացի այդ՝ մյուս կուսակցությունները դրական չեն տրամադրված նրանց հետ գործակցելու հարցում»:
Օրդուխանյանն առանձնացնում եւ շեշտադրում է հայերին եւ Հայաստանին առնչվող հարցերը, որոնք, ասում է, ցավոք, որեւէ կուսակցության մոտ առաջնային չեն, ինչպես եւ առհասարակ Կովկասին առնչվող թեմաները: Զրուցակիցս ուշագրավ դիտարկում է անում՝ հայ-գերմանական հարաբերությունների զարգացման աննախադեպ հնարավորություններ կան հենց այսօր, ու դա թույլ չի տալիս հապաղել:
«Կուզենայի տեսնել Հայաստան-Գերմանիա հարաբերությունների զարգացումը տնտեսական, մշակութային, նաեւ քաղաքական առումով՝ հատկապես գերմանա-թուրքական ճգնաժամի խորացման հողի վրա: Մենք կարող ենք շահել, եթե լուրջ քաղաքականություն վարենք: Բայց, ցավոք, ոչ մեր Սփյուռքը, ոչ էլ ՀՀ իշխանությունները բավարար ձեւով չեն գնահատում ներկա դրական վիճակը՝ ի նպաստ հայերի»:
Ազատ Օրդուխանյանը, այդուհանդերձ, կարծում է, որ հայկական կամ, ավելի լայն վերցրած, կովկասյան գործոնը փոքր-ինչ կակտիվանա՝ կապված Ձախերի դիրքերի փոքր-ինչ ամրապնդման հետ: Ցավոք, նախորդ գումարման Բունդեսթագի միակ՝ մոր կողմից հայազգի պատգամավոր Մարտին Փետցոլդը չի ընտրվել, սակայն գերմանական խորհրդարանն առանց հայամետ տրամադրության եւ առանց հայ-գերմանական ընտանիքների չի մնա՝ ասում է:
« Ձախերի մեջ կան բավականին հայանպաստ մտածող մարդիկ։ Ձախ կուսակցության ղեկավարների մեջ կան մարդիկ, ովքեր ամուսնացած են հայերի հետ՝ կազմելով հայ-գերմանական ընտանիքներ: Ամեն դեպքում՝ հստակ է, որ գրեթե բոլոր կուսակցություններում, Այլընտրանքը չգիտեմ, կան հայանպաստ լուրջ գործիչներ»:
Վերջին տարիներին փախստականների հարցով Մերկելի քաղաքականությունը դժգոհության մեծ ալիք է առաջացրել։ Շարքային հարկատու գերմանացիները չեն ցանկանում ստանձնել փախստականների կեցության հոգսը: Քաղաքական նոր ուժը ներկայանում է որպես այլընտրանք, ռուսամետ, ծայրահեղական գաղափարներով: Ինչն է ուշագրավ: Այս ուժին ձայն տվողների 42 տոկոսն իր ընտրությունը բացատրել է «Գերմանիայում ես ինձ զգում եմ մեկուսացված» դիրքորոշմամբ: Այո, քաղաքացիները հիասթափված են գործող իշխանությունից, «Ռադիոլուր»-ի հետ զրույցում նկատում է գերմանացի գրող-հրապարակախոս, հայագետ Յոխեն Մանգելսենը:
Շատ վախեր կան՝ փախստականների, միգրացիոն, ինտեգրացիոն, սոցիալական քաղաքականության հետ կապված: Սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցությունը լիովին նորացման կարիք ունի: Քաղաքացիների13 տոկոսն, այո, ընտրել է աջակողմյաններին, ռասիստական, ֆաշիստական ընտրություն է կատարել: Սակայն 87 տոկոսն ընտրել է ժողովրդավարությունը
Ինչպե՞ս կփոխի Եվրոպայի շարժիչ համարվող Գերմանիան իր քաղաքական կուրսը, արդյո՞ք Մերկելին իրոք դժվար ժամանակներ են սպասվում, ինչպես կանխատեսում են որոշ քաղաքագետներ: Հիմնական իրավիճակը կմնա անփոփոխ, վստահ է Յոխեն Մանգելսենը: Կազմավորված իշխանությունը ժողովրդավարական շատ ուժեղ ազդանշան կուղարկի Եվրոպա՝ նկատում է:
«Եվրոպայի քաղաքականությունը եւ ավելի ուժեղ Եվրոպա ունենալու մոտեցումը նոր կառավարող կոալիցիայի մոտ ավելի կամրանա: Սա շատ կարեւոր դեր կխաղա, եւ Եվրոպան էլ իր հերթին ավելի լուրջ դեր կունենա նոր կառավարության համար»:
Ընդգծված հայամետ կամ հակահայկական տրամադրություններ զրուցակիցս ընդհանրապես չի նկատել Բունդեսթագում: Կանաչներն ու Ձախերն իրենց մեծ ներդրումն են ունեցել Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործում, սակայն խորհրդարանական ընտրություններում Հայաստանն ու հայերը թեմա չեն։ Պուտինի եւ Էրդողանի հետ կապված հարցերը Հայաստանին տեղ չեն թողնում։
