Տնտեսական

Սևանա լճից ջրբացթողումների քանակը կկրճատվի Եղվարդի ջրամբարի կառուցմամբ

arminegevorgyan
ՀՀ Գյուղատնտեսության նախարարության Ջրային տնտեսության պետական կոմիտեի «Ջրային տնտեսության» ծրագրերի իրականացման գրասենյակը ճապոնական JICA (Ճապոնիայի միջազգային համագործակցության գործակալություն) կազմակերպության հետ իրականացնում է Եղվարդի անավարտ ջրամբարի վերակառուցման աշխատանքները: Ջրամբարի կառուցումով զգալի կկրճատվեն ոռոգման նպատակով Սևանա լճից ջրբացթողումները և նպաստավոր պայմաններ կստեղծվեն լճի էկոհամակարգի վերականգնման համար: Իսկ գյուղատնտեսական մշակաբույսերի ջրապահովվածության մեծացումը կնպաստի բերքատվության բարձրացմանը:

 


«Թուրքական կառավարությունն այսօր առանց մեզ հարցնելու 1 մլրդ 800 մլն խմ տարողությամբ ջրամբար է կառուցում Չեխիայից եւ ՀԲ-ից ստացած վարկերով: Եւս 220 մլն խմ-անոց ջրամբար շահագործման կհանձնվի մյուս տարի: 160 մլն խմ-անոց ջրամբար էլ Արաքսի վտակի վրա են կառուցում եւ առաջիկա 2-3 տարում շահագործման կհանձնվի: Եթե մենք չկարողանանք արագ ջրամբարաշինություն իրականացնել` կունենանք 70-80% ջրի դեֆիցիտ մեր 80,000 հա ոռոգելի տարածքների համար: Հետեւաբար, Թուրքիային դիմակայելու համար անհրաժեշտ է արագ կառուցել Կապսի, Եղվարդի, Վեդիի եւ Քասախի ջրամբարները, Սելավ Մաստարայի 2 ջրամբարները եւ Գեղարդի ջրամբարը»,-«Ռադիոլուր»-ին ասում է «Հայջրնախագիծ ինստիտուտ» ՓԲԸ-ի տնօրեն Յուրի Ջավադյանը:

Հիշեցենք, որ որ այսօր ունենք 8 կիսակառույց ջրամբար, բայց դժվարանում ենք դրանք ավարտին հասցնել: Ջրամբարաշինության զարգացումը ոռոգման համակարգերի համար կարևոր նշանակություն ունի: Ջրամաբարների կառուցումով կուտակվում է լրացուցիչ ջուր, բարձրանում է ջրապահովվածության մակարդակը, խնայվում է էլեկտաէներգիա և այլն: Այս պահին սաղմնային վիճակում են գտնվում երեք ջրամբարների կառուցման աշխատանքները, որոնք լայն թափով առաջ են գնում:

Այսօր լրագրողները ականատես եղան Երևանից մոտ 18 կմ հեռավորության վրա է գտնվում Եղվարդի անավարտ ջրամբարուցման աշխատանքներին : Այն Հայաստանի Հանրապետությունում գոյություն ունեցող կիսակառույց ջրամբարներից խոշորագույնն է: Շինարարությունը սկսվել է 1984 թվականին` որը նախատեսված 228 մլն.խ/մ ընդհանուր ծավալով և երկու պատվարներով՝ 30,5հազ. հա հողատարածքների ոռոգման և ջրապահովվածության մակարդակի բարձրացման համար:

Սակայն 1988-ի երկրաշարժը առիթ հանդիսացավ, որպեսզի վերանայվի պատվարի մարմնի սեյսմակայունության նախագիծը: Իսկ 1994-ին ֆինանսական պատճառներով դադարեցվեց ջրամբարի շինարարությունը: «Եղվարդ Ջուր» օգտագործող ընկերության գործադիր տնօրեն Միհրան Հովհաննիսյանի խոսքով՝ ջրամբարների կառուցումը պայմանավորված է քաղաքական որոշմամբ: Միհրան Հովհաննիսյանը նշում է, որ առկա են բոլոր նպաստավոր պայմանները Եղվարդի ջրամբարի կառուցման համար` տեղանքն ու ռելիեֆը, բնակլիմայկան պայմանները: Ջրամբարը պետք է լցվի Հրազդան գետի չկարգավորվող հոսքերի հաշվին, հոկտեմբերից մինչև մայիս ժամանակահատվածում:

Հրազդան գետի հոսքը ջրամբար է տեղափոխվելու Արզնի-Շամիրամ ջրանցքի միջոցով: Ջրամբարի վերակառուցումը թույլ կտա ապահովել շուրջ 12,2 հազ.հա հողատարածքների հուսալի ոռոգում, մեխանիկական ոռոգումը կփոխարինվի ինքնահոս եղանակով և ներկայումս շահագործվող 9 պոմպակայանները դուրս կգան հետագա շահագործումից՝ արդյունքում տարեկան խնայելով 28,6 մլն.կվտ/ժ էլեկտրաէներգիա, ինչպես նաև 5.5 հազ հա հողատարածքներում կբարձրանա ջրապահովվածության մակարդակը, որոնք գտնվում են սակավաջուր Սևջուր գետի սպասարկման տակ:

Եղվարդի ջրամբարի նախագծի ծրագրի պատասխանատու Խորեն Ծառուկյանն հավաստիացում է,որ բնապահնական առումով ,այն ոչ վտանգավոր ազդեցություն չի ունենալու:

Եղվարդի անավարտ ջրամբարի վերակառուցման նպատակով ՀՀ կառավարության նախաձեռնությամբ բանակցություններ են ընթանում ճապոնական JICA (Ճապոնիայի միջազգային համագործակցության գործակալություն) կազմակերպության հետ: Հայաստան է գործուղել խորհրդատվական թիմ՝ որպեսզի Եղվարդի ոռոգման ծրագրի տեխնիկատնտեսական հետազոտություն իրականացնի: Որ այս պահին ընթանում են գեոդեզիական և գեոլոգիական աշխատանքներ, որը կտևի մոտ մեկ տարի ուսումնասիրության արդյունքների հիման վրա հաշվետվություն կկազմվի և կորոշվի ջրամբարի հետագա ճակատագիրը:

Ի դեպ, տեղանքը նկարահանելու ու ուսումնասիրություն կատարելու համար առաջին անգամ օգտագործվում է անօդաչու տեսանկարահանող սարք, որի կատարած աշխատանքների արդյունավետության մասին ներկայացնում են մասնագետները: Ջրային տնտեսության գեոդեզիստ Սուրեն Թովմասյանը նշում է այս սարքավորման միջոցով բարձրանում է աշխատանքի արտադրողականությունը և թռիչքի ընթացքում, որը տևում է 40 րոպե, կատարում է մոտ 100 հա տարածքի չափագրում, իսկ առանց սարքի՝ ձեռքով, հնարավոր է չափագրել, երբ տեղում աշխատում է 7-8 թիմ:

Կարդացեք նաև

Back to top button