Վերջին մեկ տարվա կտրվածքով 10 տոկսով ավելացել են Հայաստան այցելող զբոսաշրջիկների թիվը: Նրանց բացի պատմական ու վանական համալիրներից գրավում է գյուղական կյանքը: Զբոսաշրջության դինամիկ զարգացման համար սակայն կան մի շարք խոչընդոտներ, քարքարոտ ճանապարհներ,ավիատոմսերի թանկ գներ, այլն:
Ո՞րն է Հայաստանի բրենդը, և ինչո՞ւ են օտարերկրյա զբոսաշրջիկները նախընտրում գալ Հայաստան: Հիմնական հարցադրումներից մեկն է, որն ուղղում ենք տուրիզմի ոլորտի մասնագետներին`թե՛ մասնավոր, թե՛ պետական սեկտորի ներկայացուցիչներին:
Պետականորեն առաջին քրիստոնյա երկիրն ենք, ունենք հիանալի ժողովուրդ, ավանդույթներով հարուստ ընտանիքներ, պատմամշակութային հուշարձաններ…փոխաբերական իմաստով էլ ասած առաջին զբոսաշրջիկը՝ Նոյը, նույնպես առաջինը Հայաստան այցելեց:
էկոնոմիկայի նախարարության տուրիզմի վարչության պետ Մեխակ Ապրեսյանը ասում է, որ 2015 թվականի առաջին վեց ամսում՝ 2014-ի նույն ժամանակահատվածի համեմատ զբոսաշրջիկների թիվն աճել է 1.8 տոկոսով:
2015 թվականի երկրոդ եռամսյակի ցուցանիշներով Հայաստան է ժամանել ավելի քան 500 հազ. զբոսաշրջիկ: Հիմնականում Հայաստան են ժամանում ՌԴ-ից, Վրաստանից, ԵՄ երկրներից, Իրանից, ԱՄՆ-ից ու այլ երկրներից։
Սակայն Հայաստանում ոլորտի պատասխատուները ու գործարար հատվածը վաղուց հասակացել է, որ ավանդական հուշարձաններն ու վանական համալիրները բավար չեն զբոսաշրջիկներ գրավելու համար. պետք է նոր բան առաջարկել: Մեր հարցումները մի քանի տուր օպերատորների հետ պարզեց, որ Հայաստան եկող տուրիստներին հատկապես նման առաջարկներն են հետաքրքիր: Օտարերկրացիներին հատկապես գրավում է գյուղական տուրիզմը:
Հայկական գյուղերը բավականին գրավիչ են, ինքնատիպ կենցաղ ունեն… Զբոսաշրջիկներին անգամ դրսի փայտե զուգարաններն են գրավում: Հաճախ նրանք առավոտյան մասնակցում են կովերի կթմանը, խոտհունձքին, գինու թորման պրոցեսին: Նրանց նաև գրավում է հայկական չրերի, մուրաբաների, գաթաների, պատրաստմանը մասնակցելը:
Սակայն, մինչ այդ ամենին ականատես լինելը տուրիստները ամեն անգամ անցնում են փոքրիկ փորձություններով, քանի որ Հայաստանում շարունակում են խնդիր մնալ միջհամայնքային ճանապարհները, տեղեկատվական վահանակները, ճանապարհներին գրեթե բացակայող պետքարանները:
Չնայած 2015 թ-ին տուրիզմի բնագավառում մեծ առաջըթաց գրանցվեց, քանի որ կային մի քանի նպաստող գործոններ` ամերիկյան հեռուստաաստղ Քիմ Քարդաշյանի այցը, Ցեղասպանության 100 –տարելիցին նվիրված միջոցառումները, մայիսյան եռատոներ, բայց տուրօպերատորների համար շարունակում է գերխնդիր մնալ այն, որ Հայաստանը դրսում քիչ է գովազդվում:
Ոլորտի պատասխանտու Մեխակ Ապրեսյանը չի հերքում, որ նման խնդիր առկա է, բայց և նշում է, որ 2000 թվականից մինչ օրս բավականին աշխատանքներ են տարվել: Վերջինս թվարկում է բոլոր այն երկների անունները, Լեհասատան, Արգետինա, Ֆրասիա, Ամերիկա, որոնք նկարահանել են Հայաստանի մասին վավերագրական ու ճանաչողական ֆիլմեր: ՀՀ կառավարությունը կազմակերպել է ճանաչողական այցեր, Հայաստանի մասին խոսել են միջազգային ցուցահանդեսներում:
Վերջին տարիներին էլ որպես այլընտրանքային զբոսաշրջային ուղղություն Ապրեսյանը մատնշում է ոչխարի խուզման, լավաշի, խորովածի, տոլմայի, գինու փառատոնների անցկացումը: Այս փառատոները նպաստում են զբոսաշրջային այլ ձևերի զարգացմանը: Հատուկ այդ փառատոններին գալու համար արդեն զբոսաշրջային փաթեթներ են վաճառվում:
Մեկ ուշագրավ փաստ ևս. եթե 2000-ին Հայաստանում ընդամենը 3-4 հյուրանոցներ կար ,այն էլ` միայն Երևանում, ապա այսօր արդեն հյուրանոցային ցանցը համալրվել է 330-ով, 200 զբոսաշրջային տներով, որոնց 60 տոկոսը` մարզերում: Եթե նախկինում Հայաստանը գրավում էր միայն տարեց զբոսաշրջիկին, և 2006-2007թթ. երիտասարդները կազմում էին 6 տոկոս, ապա 2013թ. հետազոտության տվյալներով `25-36 տարեկան զբոսաշրջիկները ընդհանուր թվի մեջ կազմել են 34 տոկոս:
