«Վերադարձ Հայաստան» հիմնադրամը, որն արդեն ավելի քան տասը տարի է՝ գործում է Հայաստանում, դարձել է յուրօրինակ կամուրջ սփյուռքի և հայրենիքի միջև: Սակայն հիմնադրամի առաքելությունը շատ ավելին է, քան պարզապես վերադարձի գործընթացին աջակցելը: Այն ձգտում է ստեղծել մի էկոհամակարգ, որտեղ յուրաքանչյուր հայրենադարձ կարող է գտնել իր տեղը և իրացնել իր ներուժը:
Օրենսդրական դաշտի մարտահրավերները. Հիմնադրամի համահիմնադիր և տնօրեն Վարդան Մարաշլյանը, որն ինքն էլ անցել է հայրենադարձության ճանապարհը, բարձրաձայնում է մի խնդրի մասին, որը տարիներ շարունակ մնում է չլուծված: ««Հայրենադարձության մասին» օրենքի բացակայությունը ստեղծում է մի իրավիճակ, երբ մենք չունենք հստակ մեխանիզմներ և չափանիշներ», — նշում է նա. «Պատկերացրեք՝ դուք որոշում եք կայացնում, որը կարող է փոխել ձեր և ձեր ընտանիքի ողջ կյանքը, սակայն հայտնվում եք մի իրավական դաշտում, որտեղ շատ հարցեր մնում են անպատասխան: Սա մեծ մարտահրավեր է ոչ միայն հայրենադարձների, այլև պետական մարմինների համար։ Օրենքի բացակայությունը՝ բարի կամքի բացակայության հետևանք է»:
Սփյուռք-Հայաստան. վստահության կամուրջներ կառուցելով. «Մեր փորձը ցույց է տալիս, որ հաջողված հայրենադարձության գրավականը փոխադարձ վստահությունն է», — շեշտում է Մարաշլյանը. «Այդ պատճառով մենք կարևորում ենք սփյուռքի ներկայացուցիչների մասնակցությունը բոլոր քննարկումներում և որոշումների կայացման գործընթացներում»:
Հիմնադրամը կազմակերպում է տարբեր ձևաչափի հանդիպումներ՝ Հայաստանում և արտերկրում, որտեղ հայրենադարձները կիսվում են իրենց փորձով, խնդիրներով և հաջողություններով: «Այս պատմությունները ոգեշնչում են մյուսներին և ցույց տալիս, որ դժվարությունները հաղթահարելի են», — նշում է Մարաշլյանը:
Իրատեսական հայացք դեպի ապագա. «Վերադարձ Հայաստան» հիմնադրամը հատուկ ուշադրություն է դարձնում հայրենադարձների իրատեսական ակնկալիքների ձևավորմանը: «Մենք չենք խոսում միայն հնարավորությունների մասին»,- ասում է Մարաշլյանը. «մենք անկեղծ ենք նաև մարտահրավերների հարցում»: «Այո՛, Հայաստանում աշխատավարձերը տարբեր են, կան անվտանգային մտահոգություններ, բյուրոկրատական խնդիրներ: Սակայն կա մի բան, որը փոխհատուցում է այս ամենը՝ դա սեփական հողի վրա ապրելու և արարելու զգացողությունն է»:
Ապագայի տեսլականը. «Վերադարձ Հայաստան» հիմնադրամը հավատում է, որ հայրենադարձությունը ոչ միայն անհատական որոշում է, այլև ազգային վերածննդի կարևորագույն բաղադրիչ: «Յուրաքանչյուր վերադարձող բերում է իր հետ ոչ միայն գիտելիքներ և փորձ, այլև նոր տեսլական և էներգիա», — եզրափակում է Մարաշլյանը:
Նոր հորիզոններ. Հիմնադրամը նախաձեռնում է նոր ծրագրեր, որոնք միտված են ավելի դյուրին դարձնել հայրենադարձության գործընթացը: Դրանց թվում են՝
- Մենթորության ծրագրեր հաջողված հայրենադարձների մասնակցությամբ
- Մասնագիտական վերապատրաստման դասընթացներ
- Բիզնես խորհրդատվություն և աջակցություն
- Մշակութային ինտեգրման ծրագրեր
«Մեր նպատակն է ոչ միայն օգնել մարդկանց վերադառնալ», — նշում է Մարաշլյանը. «Այլ նաև ստեղծել այնպիսի միջավայր, որտեղ նրանք կկարողանան իրականացնել իրենց երազանքները և ներդրում կունենան Հայաստանի զարգացման գործում»:
Չնայած առկա մարտահրավերներին, «Վերադարձ Հայաստան» հիմնադրամի փորձը ցույց է տալիս, որ հայրենադարձությունը ոչ միայն հնարավոր է, այլև կարող է լինել խիստ հաջողված: Յուրաքանչյուր նոր պատմություն դառնում է ոգեշնչման աղբյուր մյուսների համար, իսկ յուրաքանչյուր հաղթահարված մարտահրավեր՝ փորձառության դաս:
Հայրենադարձության ճանապարհը կարող է լինել բարդ, բայց ինչպես նշում են շատերը, այն արժե յուրաքանչյուր քայլը: Վերջիվերջո, ինչպես ասում է հին իմաստությունը, տուն տանող ճանապարհը միշտ էլ ամենակարճն է, նույնիսկ եթե այն անցնում է աշխարհի մյուս ծայրով:
