
Ռուսական արվեստի թանգարանում (պրոֆ. Ա. Աբրահամյանի հավաքածու) վաղը՝ դեկտեմբերի 27-ին կբացվի «ԿՇԵՌՔ» պատմագեղարվեստական ցուցահանդեսը։ Միջնադարից սկսած մինչև 20-րդ դարի կեսերի կշեռքները կցուցադրվեն մեկ վայրում։
Այս ցուցահանդեսը միջթանգարանային համագործակցության օրինակ է, որտեղ ներկայացվում են կշեռքներ Հայաստանի պատմության թանգարանի, Հայոց ազգագրության և ազատագրական պայքարի պատմության ազգային թանգարանի, Երևան քաղաքի պատմության թանգարանի, Ե. Չարենցի անվ. գրականության և արվեստի թանգարանի, Միջին Արևելքի թանգարանի, Մ. Մաշտոցի անվ. Մատենադարանի, Սերգեյ Փարաջանովի թանգարանի, Նարեկ Վան Աշուղաթոյանի, Հակոբ Մոմջյանի, Գալամքերյանների և Հրազդան Թոքմաջյանի մասնավոր հավաքածուներից։
«Կշեռքի խորհուրդը կներկայացվի միջնադրայան մանրանկարչության, քանդակագործության օրինակներով, իսկ Սերգեյ Փարաջանովի և Հակոբ Հակոբյանի ստեղծագործությունները յուրովի կմեկնաբանեն կշեռքի գեղարվեստական իմաստաբանությունը»,- ասում են կազմակերպիչները։
Ցուցահանդեսը կտևի մինչեւ 2025թ. ապրիլի 1-ը ներառյալ։
Առաջին կշեռքները հայտնի են մ.թ.ա 4-րդ հազարամյակի վերջից։ Կշեռքի կիրառման ամենավաղ կենտրոնները Միջագետքը, Եգիպտոսը, Փոքր Ասիան ու Հնդկաստանն են։
Կշեռքի հիմքում մարդու անատոմիան: Մարդն առաջին անգամ երկու ձեռքի ափը օգտագործեց՝ հասկանալու ապրանքի քաշը, «ծանր ու թեթև արեց» այն՝ գնահատելու և փոխանակելու համար։ Կշեռքի նժարները երբեմն անվանում են նաև թաթ, որը ուղղակիորեն առնչվում է ձեռքին։
Կշեռքի գյուտը տեղի է ունեցել վաղ բրոնզի դարում, երբ առևտրական կապերը ընդարձակվում են։ Առևտուրը ձեռք է բերում միջազգային նշանակություն, որի արդյունքում ստեղծվում են մեզ արդեն ծանոթ կշեռքն ու կշռաքարերը։
Հայոց մեջ Անահիտ աստվածուհին է համարվել Արդարության անձնավորում, իսկ կշեռքը նաեւ արդարության խորհրդանիշն էր։
Միջնադարյան հայ ձեռագրարվեստում կշեռքի պատկերներ հանդիպում են Ահեղ դատաստանը պատկերող մանրանկարներում։




