Մանկական վերականգնողական ծառայությունները զարգացնելու նպատակով 16 տարի առաջ Արաբկիր բժշկական համալիրի, Շվեյցարիայի, Բելգիայի և Դանիայի համատեղ ծրագրի շրջանակում Արմավիրի բժշկական կենտրոնի մի հատվածում հիմնվեց երեխայի զարգացման և վերականգնողական կենտրոնը, որտեղ վերականգնողական բուժում են ստանում հատուկ կարիք ունեցող երեխաները: 2018թ-ից վերականգնողական կենտրոնն անցել է Արմավիր բժշկական կենտրոնի ենթակայության ներքո:
Արմավիր բժշկական կենտրոնի երեխայի զարգացման և վերականգնողական բաժանմունքում տարեկան 200-ից ավելի երեխա է սպասարկվում: Մասնագետների և ծնողների հետևողական աշխատանքի շնորհիվ ցանկալի արդյունքներ ունեն: Երեքամյա Վլադիկը Արմավիրի վերականգնողական բաժանմունք է հաճախում 6 ամսականից: Մայրը երախտագիտությունն է հայտնում մասնագետներին.
«Երեխան սկզբից չէր շարժվում, չէր նստում, չէր քայլում, ոտքը չեր կարողանում դնել գետին, իսկ հիմա վազում է, նստում է: Արդյունքը տեսել եմ շնորհիվ մեր լավ մասնագետների»:
Հիմա մասնագետներն աշխատում են երեխայի խոսքի հապաղման ուղղությամբ: Վլադիկն արդեն բառեր է արտասանում: Հատուկ կարիք ունեցող երեխաների ծնողները սկզբում թերահավատորեն են վերաբերվել վերականգնողական ծառայությանը, սակայն հիմա համոզված են դիմում և համբերատար սպասում իրենց հերթին: 2.5 տարեկան Դավիթը խոսում է, բայց չի կարողանում քայլել: Մկանների ձգվածությունը հիդրոցեֆալիա հիվանդության հետևանքով է առաջացել: Արդեն 2 տարի վերականգնողական բուժում է ստանում Արմավիրում.
«Ձեռքը չէր բացում, չէր շարժում, չէր կարողանում քայլել: Մերսումներ են արել և երկու տարվա հաճախումները շատ-շատ օգնել են: Հիմա երեխան ձեռքը շարժում է, քայլում, խոսքի խնդիր չունի, պարզ խոսում է»:
Երեխաների վերականգնողական բուժման տևողությունը տարբեր է. ֆիզիկական խնդիրներով երեխաների բուժումը տարվա ընթացքում երկու անգամ է կազմակերպվում, մտավոր և հոգեբանական խնդիրներով երեխաներինը՝ մեկ անգամ: Կարիքների գնահատումից ելնելով՝ որոշվում է հաճախումների տևողությունը, որ չի անցնում 6 ամսյա ժամկետը: Ծառայության ղեկավար Աննա Առուշանյանն ասում է՝ մասնագետների պակաս չունեն։
«Մեր մասնագետներն են՝ լոգոպեդ, ֆիզիոթերապևտ, հոգեբան, էրգոթերապևտ, հատուկ մանկավարժ, սոցիալական աշխատող: Եթե ավելացնեինք մասնագետների քանակը մենք ավելի արագ կսպասարկեինք հերթագրումները»:
Այստեղ հաճախում են աուտիզմ ունեցող, մտավոր, հենաշարժական, հոգեբանական և վարքային խնդիրներ ունեցող երեխաները: Աննա Առուշանյան.
«Վերականգնողական բուժումը հիմնականում իրականացվում է հենաշարժական խնդիրների դեպքում՝ ֆիզիթերապևտիկ բուժման միջոցով, իսկ հոգեբանական, մտավոր խնդիրների ժամանակ՝ խաղային թերապիայի միջոցով, որի լավ ու մեծ խաղային համակարգն արդեն ունենք»:
Խաղահրապարակի անհրաժեշտությունը միշտ է եղել, սակայն հիվանդանոցի միջոցները չեն բավարարել: Արմավիր բժշկական կենտրոնի տնօրենի ժամանակավոր պաշտոնակատար Վահան Հարությունյանը գտել է կառուցման ճանապարհները։
«Տարածքը շատ անմխիթար վիճակում էր: Հատուկ կարիք ունեցող երեխաների վերականգնողական բուժումները հեշտացնելու համար խաղահրապարակի կարիք ունեինք: Սա նաև ինքնատիպ բուժական ֆիզկուլտուրա իրականացնելու մի հատված է, վերականգնողական ծառայության գործընթաց: Խաղաղահրապարակը կառուցվել է մարզպետի աջակցությամբ և բարերաների միջոցներով»:
Այժմ բակը բարեկարգ է ու գունազարդ: Արմավիրի արվեստի քոլեջի ուսանողները տարածքը տարբեր մուլտհերոսների նկարներով են պատկերազարդել: Երեխայի զարգացման ու վերականգնողական ծառայության ղեկավար Աննա Առուշանյանն ասում է՝ վերականգնողական բուժումների շնորհիվ երեխաներին կարողանում են լիարժեք ինտեգրել հասարակությանը:
