Հասարակություն

Հայաստանում է թուրք գրող Քեմալ Յալչընը

aidaavetisyan
Հայաստանում է թուրք գրող Քեմալ Յալչընը: Հոկտեմբերի 14-ից 17-ը Նյու Յորքի «Վլադիմիր Քոչարյան» թատերախումբը Հայաստանում առաջին անգամ կներկայացնի Յալչընի «Հոգիս ձեզմով կը խայտայ» համանուն գրքի վրա բեմադրված փաստագրական դրաման: Ներկայացումները տեղի կունենան հոկտեմբերի 14-ին և 15-ին Գյումրիում ու Վանաձորում, իսկ  17-ին Երևանի Ստանիսլավսկու անվան թատրոնում: Ներկայացումը այս տարվա հունիսին ներկայացվել է Նյու Յորքում:

 

 

Հայկական հարցով  մոտ 25 տարի հետաքրքրվող Քեմալ Յալչընը Հայաստանում է: Առաջին անգամ մեր երկրում գտնվող  թուրք գրողը Հայաստան իր այցելությունը համեմատեց երկու եղբայրների երկար դադարից հետո հանդիպման հետ:

«Բարև, իմ սիրելի՛ քույրեր ու եղբայրներ: Շատ երջանիկ եմ ինձ զգում Հայաստանում: Հայաստանի մասին որևէ պատկերացում չունեի,  շատ շքեղ  երկիր ունեք»:

Թուրքիայում մանկավարժության տարիներին  թերթում տպագրած  «Ժողովրդի ուղին» հոդվածում հակակառավարական մտքերի համար գրողը քարկոծվել է և 1981 գաղթել Գերմանիա: Թուրքիայում ուսանած տարիներին երբևէ հայկական հարցի մասին որևէ տեղեկություն չի լսել: Նրա խոսքով՝ թուրքական դասագրքերում միայն  հակահայ մտքեր էին  գրված: Հայ ժողովրդի պատմությանը ծանոթացել է 1990 թվականին Գերմանիայում իրեն թուրքերեն սովորեցնող հայուհուց: Հայ-թուրքական  խնդրի մասին գրողն արդեն  5000 էջ  հրատարակել է: Դրանք հայ ժողովրդի կրած տառապանքների մի կաթիլն են   ծովում, ասում է: Հայերի ցավն իմն է և դա է պատճառը, որ  հեղինակածս գիրքն անվանել եմ  «Սիրտս ձեզմով կը խայտայ», ասում է Քեմալ Յալչընը:

Գերմանիայի հայոց առաջնորդ Գարեգին սրբազան Բեքչյանն է  գիրքը թարգմանել   թուրքերենից արևմտահայերեն իսկ դրանից հետո  թուրքերենից արևելահայերն է թարգմանել  Լարիսա Գևորգյանը: Գիրքն առաջին անգամ հրատարակվել է Հայաստանում:

«Աշխարհի  շատ  երկրներում եմ գտնվել և այնտեղ ընթերցել իմ իսկ հեղինակած գիրքը, սակայն միայն Հայաստանում է, որ սիրտս թրթրռում է»:

Արևմտյան Հայաստանի հայաթափ գյուղերում հայկականությունը ծածուկ պահող  հայերի  դաժան կյանքը ներկայացնող.«Հոգիս ձեզմով կը խայտայ» գրքի  հիման վրա էլ այս տարի հունիսին Նյու Յորքում  ներկայացվել է թատերգության  բեմելը:  Դահլիճում ներկա շատ ազգերի ներկայացուցիչների հուզել է  հայ ժողովրդի պատմությունը, ասում է  ներկայացման բեմադրիչ Կարինե Քոչարյանը:

«Քեմալ Յալչընի գիրքը նրանով է հետաքրքիր, որ դոկումնետալ է և երկրորդը չափազանց  զգացական և ոչ մի խոսք չի փոխվել»:

Հոկտեմբերի 14-ից 17-ն էլ ՀՀ Սփյուռքի նախարարության  հովանավորությամբ  Նյու Յորքի «Վլադիմիր Քոչարյան» թատերախումբը Հայաստանում առաջին անգամ կներկայացնի փաստագրական դրաման:

«Ինձ համար մեծ պատիվ է Հայաստանում այս ներկայացումը ցուցադրելը: Սրտի մեծ թրթիռով եմ սպասում արձագանքներին»:

Դերասան Արթուր Կարապետյանն էլ իր հերթին շնորհակալություն հայտնեց թուրք գրողին նման համարձակ քայլի համար.

«Ոճրագործությունը վաղեմության ժամկետ չունի: Ու եթե 100 տարի էր պահանջվում, որ ոճրագործություն գործած ազգի մտավորականը ներողություն խնդրեր, ապա այդքան ժամանակ էր պետք: Ու եթե կա այդ ներողությունը, ապա պետք է հույս ունենալ, որ բանակցությունների սեղանի շուրջ նստելիս լուծումներ կգտնվեն»։

2016 թվականին  այս  ներկայացումը նախատեսում են  ցուցադրել   Թուրքիայում:  Գողի ցանկությունը մեկն է,  որ այս թատերգությունը նպաստի հայ եւ թուրք ժողովուրդների բարեկամությանը։

Back to top button