Տնտեսական

«Ֆարմա Արմենիա 2014» Դեղագործության մրցունակության 6-րդ միջազգային համաժողով՝ Երեւանում

Լենա Բադեյան
«Ռադիոլուր» 

Այսօր Հայաստանում անցկացվել է «Ֆարմա Արմենիա 2014» Դեղագործության մրցունակության 6-րդ միջազգային համաժողովը: Այդ աշխատանքներին զուգահեռ կազմակերպվել էր դեղագործության ամենամյա «Ֆարմա Արմենիա Էքսպո» ցուցադահնեդը: Համաժողովի երկրորդ օրն էլ՝ վաղը, անցկացվելու են վարպետության դասեր եւ աշխատաժողովներ, որոնք վարելու են կենսատեխնոլոգիայի ոլորտի 3 աշխարհահռչակ գիտնականներ Գերմանիայից, Ֆրանսիայից եւ Միացյալ Նահանգներից: Ի դեպ՝ այսօր համաժողովը պետք է բացեր Էկոնոմիկայի նախարար Կարեն Ճշմարիտյանը, բայց բավականաչափ ուշացումով համաժողովը մեկնարկեց առանց նախարարի ներկայության:

Այսօր Հայաստանում գրանցված է 4400 անուն դեղ: Նրանց մեծ մասը՝ 55 տոկոսը ներկրվում է Եվրոպական երկրներից, 18 տոկոսը ԱՊՀ-ից, 21 տոկոսը այլ պետություններից եւ միայն 6 տոկոսն են ապահովում տեղական արտադրողները: Էկոնոմիկայի նախարարության տվյալներով այս տրվա առաջին կիսամյակում Հայաստանում դեղարտադրությամբ է զբաղվել 20 ձեռնարկություն, բայց Դեղերի եւ բժշկական տեխնոլոգիաների փորձագիտական կենտրոնի տնօրեն Հակոբ Թոփչյանը նշում է՝ Առողջապահության նախարարությունում գրանցված է 17 արտադրող: Եվ ահա, հենց այս խնդրից էր հենց սկզբից դժգոհում դեղագործության ոլորտում Հայաստանում առաջատար համարվող «Լիկվոր» ընկերության ղեկավար Սերգեյ Մաթեւոսյանը:

Նա պնդում է, որ արտադրողների մի հատվածի մասին նույնիսկ պաշտոնական որեւէ տեղակություն չունեն: Այս տարվա առաջին կիսամյակի պաշտոնական վիճակագրությունը փաստում է. դեղարտադրության ոլորտում աճը դանդաղել է նախորդ տարվա համեմատ: Դեղարտադրողները հույս ունեն՝ այս վիճակագրությունը, միգուցե, կշտկվի տարվա երկրորդ կիսամյակի ընթացքում: Բայց դեղարտադրողների համար այս տարի խնդիրները չեն պակասի: Հենց առաջինն էլ առնչվում է Եվրասիական տնտեսական միությանը: համենայնդեպս, «Լիկվոր» ընկերության ղեկավարը խիոստ մտայհոգված է:

«Չգիտեմ ինչու, բոլորը մտածում են, որ հայ դեղարտադրողը անխոչընդոտ կվաճառի իր արտադրանքը Ռուսաստանի, Ղազախստանի եւ Բելառուսի տարածքում: Բայց մոռանում են, որ առանց GMP միջազգային հավաստագրի մուտքը այդ շուկա փակ կլինի: Փոխարենը՝ հայկական փոքր շուկան կողովի այդ երկրների մի քանի հարյուր արտադրողի դեղերով»:

Ահա այսպես է հիմնավորում ապագա ռիսկերը հայ դեղարտադրողը: Բայց Հայաստանը պատրաստվում է այդ ռիսկերին, հավաստիացրեց Դեղերի եւ բժշկական տեխնոլոգիաների փորձագիտական կենտրոնի տնօրեն Հակոբ Թոփչյանը: Ասածը վերաբերում է նույն միջազգային չափորոշիչներով հավաստագիր ստանալուն, դեղամիջոցը գրանցելուն, Դեղերի մասին նոր օրենքի անհրաժեշտությանը եւ այլ հարցերին: Ի դեպ՝ դեղամիջոցը գրանցելու առումով Հակոբ Թոփչյանը մի հորդոր ուներ, որն ուղղեց հայ դեղարտադրողներին:

« Հարգելի ներկայացուցիչներ, մի նեղացեք մեզանից: Մենք ուսումնասիրում ենք ձեր բոլոր նամակները, սակայն, դուք մեզ հետ ազնիվ չեք: Պետք է մենք ազնիվ դաշտում աշխատենք, որովհետեւ դեղերը պահանջում ենք ազնվություն: Ինչպես բժիշկը պետք է հիվանդի առաջ ազնիվ լինի եւ ճիշտ մնշանակի դեղը, այնպես էլ դուք պետք է ճիշտ ներկայացնեք բոլոր փոփոխությունները կամ կրած, կամ սպասվող, որ ձեր կառույցները երբեմն թաքցնում են, որոնք մենք սկսում ենք բացահայտել եւ այդ 15 օրը շեղում է տալիս»:

Ի դեպ՝ Երեւանի պետական համալսարանում շուտով բացվելու է լաբորատորիա, որտեղ ապագա դեղագործները գործնականում կսովորեն դեղ արտադրել: Ուսանողներին արդեն այսօր հետաքրքրում են նոր տեխնոլոգիաները: Դեղարտադրության ոլորտում դա կենսատեխնոլոգիան է: Այդ ուղղությամբ, ցավոք, Հայաստանը շատ մեծ խնդիր ունի՝ հետխորհրդային ժամանակահատվածից հետո մեզ մոտ գրեթե մասնագետ չի մնացել: Ի դեպ՝ ոլորտի մասնագետները կարեւորում են նաեւ Դեղերի մասին նոր օրենքի ընդունման անհրաժեշտությունը: Նախագիծը նույնիսկ արդեն պատրաստ է: Եթե նախագիծն ընդունվի այնպես ինչպես կա, ապա հետագայում այդ նոր օրենքով վերահսկվելու է նաեւ դեղերի գնի գոյացումը: Պատասխանատուները հասկացել են, որ այս ոլորտում ճիշտ չէ ամեն ինչ թողնել շուկայական հարաբերությունների վրա:

Ցուցադրել ավելի
Back to top button