Վերլուծական

Սաֆարյանը պաշտպանում է Կոմանդոսի՝ Ադրբեջանին կանխարգելիչ հարված հասցնելու գաղափարը

Լենա Բադեյան
«Ռադիոլուր»

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Կալիֆորնիայի Սենատի կողմից Ղարաբաղի ճանաչման բանաձեւը այսօր տարբեր կերպ են փորձում վերլուծել եւ քայլի իրական իմաստը հասկանալ վերլուծաբանները: Միջազգային անվտանգության հարցերի ինստիտուտի նախագահ Ստեփան Սաֆարյանն այս քայլը հիմնականում ընկալել է որպես Ադրբեջանի նախագահին ուղղված մի ազդակ: «Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիեւը շատ մոտ է իր իշխանության կորստին եւ հենց դա է փորձել ակնարկել Արեւմուտքը իր վերջին քայլով»,- կարծում է Ստեփան Սաֆարյանը: Հայկական դիվանագիտության որեւէ հաղթանակ Կալիֆորնիայի Սենատի որոշման դեպքում չի տեսնում հրապարակախոս-վերլուծաբան Սարգիս Հացպանյանը: Նա ընդհանրապես` «հայկական դիվանագիտություն» կոչվածի հետ շատ դեպքերում համամիտ չէ եւ այսօր էլ չի հասկանում, թե ինչ անհրաժեշտություն կար արտգործնախարարի մակարդակով մասնակցել Թուրքիայի նախագահի երդմնակալության արարողությանը:

Արեւմուտքը Ադրբեջանի հանդեպ կիրառեց նախազգուշական պատժիչ քայլ: Միացյալ Նահանգների Կալիֆորնիայի Սենատի ընդունած բանաձեւը Ղարաբաղի ճանաչման վերաբերյալ այսպես է գնահատում Միջազգային անվտանգության հարցերի ինստիտուտի նախագահ Ստեփան Սաֆարյանը: Նման եզրահանգման նա եկել է հաշվի առնելով բանաձեւի ընդունման ժամանակահատվածը:

Պատժիչ քայլ կիրառելու համար նաեւ հիմք է հանդիսացել Ադրբեջանի պահվածքը միջազգային հարթակներում: Ըստ Ստեփան Սաֆարյանի` պատճառը «այն մուննաթն» է, որով Ալիեւը միջազգային տարբեր հարթակներում պահանջում է ղարաբաղյան հակամարտությունը հանել ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի ձեւաչափից եւ կիրառել ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի 4 բանաձեւը։ «Արեւմուտքի հայտարարություններից եւ դրան Ադրբեջանի արձագանքներից մենք տեսնում ենք, որ Ալիեւը անցել է ռուբիկոնը եւ, որի համար արդեն ստանում է նախազգուշական կրակոցներ իր ուղղությամբ: Արեւմուտքը հասկացնել է տալիս, որ Ալիեւը մոտենում է իր իշխանության կորստին»,- ասում է։

Ստեղծված պայմաններում Ստեփան Սաֆարյանը չի բացառում, որ Ալիեւը «դեմքը պահելու» համար հնարավոր է հետագայում կրկին հրահրի սահմանային սրացումներ։ Վերլուծաբանը այստեղ խորհուրդ է տալիս լուրջ վերաբերվել Արկադիր Տեր-Թադեւոսյանի` Կոմանդոսի վերջին հայտարարությանը: Հիշեցնենք, որ գեներալ-մայորը խորհուրդ էր տվել մեկ անգամ կանխարգելիչ հարված հասցնել Ադրբեջանին։

«Բաքվում բավականին հիսթերիկ արձագանք եղավ: Թվում է, թե պարզագույն միտք է, բայց իրականում` ոչ: Թերեւս դա Իսրայելի մոտեցումն է, ով ժամանակ առ ժամանակ նման պատժիչ գործողություններ իրականացնում է Գազայի հատվածում պաղեստինյան կողմի նկատմամբ` համարելով, որ ուրիշ տարբերակ չկա հակառակորդին որոշակի շրջանակների մեջ պահելու համար: Պետք է առնվազն քննարկումների մակարդակով դիտարկել նաեւ նման սցենարներ` շատ տեսանելի օրինակներով, որ կարող է բերել Ադրբեջանի համար, որպեսզի Ադրբեջանում հասկանան, որ այս ամենը մանկական խաղ չէ եւ կարող է տխուր ավարտ ունենալ հենց Ադրբեջանի համար»։

Հայկական դիվանագիտության որեւէ հաղթանակ Կալիֆորնիայի Սենատի որոշման դեպքում չի տեսնում հրապարակախոս-վերլուծաբան  Սարգիս Հացպանյանը։ «Անշուշտ՝ դա շատ անգնահատելի, ողջունելի եւ օրինակելի է: Տա Աստված՝ ԱՄՆ մնացած նահանգներն սկսեն ընդօրինակել նման մարդկային քայլը Կալիֆորնիայից: Եվ նաեւ, ինչու չէ, ամբողջ աշխարհը: Հենց նմանատիպ քայլերի մեկը մյուսի հետեւից գնալով է, որ պետք է արձագանքիգտնի միջազգային ատյաններում: Մեկը մյուսին նայելով ընդունի եւ այլն»,- ասում է նա։

Հացպանյանի կարծիքով՝ Կալիֆորնիայի Սենատի այս քայլը նաեւ կարեւոր է եւ հնարավոր է որոշ հետեւանքներ ունենա Հայոց ցեղասպանության 100- րդ տարելիցի հետ կապված: Բայց այս առումով Սարգիս Հացպանյանը չի հասկանում Հայաստանի արտգործնախարար Էդվարդ Նալբանյանի մասնակցությունը Թուրքիայի նախագահի երդմնակալության արարողությանը` 2015 թվականի ապրիլի 24-ին Հայաստան գալու նամակ-հրավեր փոխանցելու նպատակով:

«Նախ՝ նման բանի մարդկանց չեն հրավիրում: Սգո արարողությանը չես կանչում: Ցեղասպանությունը միակ հանցագործությունն է ՄԱԿ կողմից ճանաչված, որ անժամանցելի է, ուստի ցույց է տալիս, որ սրանից 1 րոպե առաջ է տեղի ունեցել, ոչ թե 100, 300 տարի կամ չգիտեմ ինչքան: Ի՞նչ է Հայաստան պետության ցանկությունը»։

Հացպանյանի կարծիքով՝ մեծ պատվիրակությամբ Հայաստան ժամանելուց, Ծիծեռնակաբերդ բարձրանալուց եւ ծաղկեպսակ դնելուց կշահի միմիայն Թուրքիան եւ  ցուցադրաբար մարդասիրությամբ ու քաղաքակրթվածությամբ կբարձրացնի իր վարկանիշը աշխարհում։

Ցուցադրել ավելի
Back to top button